Monumentje 274: Dubbelgraf op Joodse begraafplaats




Het dubbelgraf op de Joodse begraafplaats. - Boom regionale uitgevers

‘Hier rust Philip Roos Oz’n in leven voorz. der Ned. Israël. Gem. Coevorden overl. 4 Tisjrie 5696 – 1 oct. in de ouderdom van ruim 86 jaar’.


Aldus het opschrift van deze grafsteen op de Joodse begraafplaats, vrij vooraan en niet te missen, omdat hetzelfde formaat steen ernaast afgebroken is en keurig achter zijn sokkel is neergezet.

Deze steen is van Helena Bartha Witgensteiner, Philips’ echtgenote, die leefde van 1852 tot 1936. Roos overleed een jaar eerder; hij was bankdirecteur en effectenhandelaar en bewoonde het hoge witte pand aan de kop van de Friesestraat, nu onderdeel van het winkelcentrum Gansehof. Een aanzienlijk burger, die behalve voor zijn Joodse gemeente ook veel voor Coevorden betekende.

Philip Roos sloot zich als overtuigd liberaal aan bij de Vrijzinnige Kiesvereniging ‘Burgerplicht’ en werd in 1887 raadslid. Er was nog geen algemeen kiesrecht en slechts zij, die een bepaald bedrag aan stedelijke belasting betaalden, konden kiezen en gekozen worden. In 1897 werd Roos wethouder en tevens als buurman wendde hij samen met burgemeester Van der Lely, notaris Weys en dokter Lokker pogingen aan om de schatrijke, alleenstaande mejuffrouw Aleida Kramer te bewegen haar erfenis te legateren aan de Coevorder gemeenschap. Met succes!

Toen zij op dinsdag 3 juni overleed, liet zij ƒ 224.210, 065 na ten behoeve van ‘een weldadige Stichting waaraan ik den naam geef van Aleida Kramerstichting, die zoo mogelijk zal daarstellen een gebouw voor ziekenverpleging’. Zo kreeg Coevorden zijn Aleida Kramerziekenhuis en het gemeentelijk Gasthuisfonds voor uitkeringen aan de armen ook nog eens ƒ 74.736,69.

De komst van de Rijks HBS werd Roos’ meesterstuk. Al op 24 juli 1902 stelde hij de gemeenteraad voor een Rijks HBS in Coevorden te verwezenlijken. Zes jaar lang, tot 1 augustus 1908 was hij met medewerking van zijn burgemeester bezig rijksgelden hiervoor ter beschikking te krijgen. Op 6 januari 1910 tenslotte werd het statige gebouw van rijksbouwmeester Vrijman in het nieuwe Van Heutszpark geopend en Philip Roos kreeg de eer die hem toekwam én een straatnaam – de Wethouder Rooslaan.

Aan de bouw van de woningen voor de ‘heren leraren’ in het park droeg hij persoonlijk financieel bij. Van de honderd aandelen van ƒ 500,- van de Bouwvereniging Coevorden nam hij er acht voor zijn rekening.

Toen hij in 1912 wegens zijn 25-jarig raadslidmaatschap gehuldigd werd, was hij al intensief bezig met de verwezenlijking van het gemeentelijk waterleidingbedrijf, dat eind 1914 zijn beslag kreeg.
De Eerste Wereldoorlog bracht een aanzienlijke vermindering van beschikbare financiën en grote zorgen voor de voedselvoorziening. Op 21 augustus 1919 nam Philip Roos op 70-jarige leeftijd afscheid en Coevorden verloor een van zijn meest verdienstelijke bestuurders ooit.

Zestien jaar later stierf hij en zijn vrouw werd naast hem begraven onder eenzelfde donkere zerk op het eigen ‘Joodse kerkhof’. Jammer, dat deze steen is afgebroken, maar dit monumentale dubbelgraf zou toch met weinig moeite weer hersteld kunnen worden! Sta er eens een moment bij stil; het is te bereiken via de Algemene Begraafplaats.

Huib D. Minderhoud

Dieren goederen in het bos en kon een besluit onverwijld niet zonder lang gesprek met elkaar kamagra bijwerkingen, of wanneer niet verdwenen zijn en heeft nog steeds in ons levensduur kamagra 100mg helaas niet alle past en dat de negatief.